Paniekaanval door fobie, angststoornis of burnout?

[00:00:00] Heel veel mensen hebben een idee dat ze een angststoornis hebben, dat ze paniekaanvallen, een fobie hebben of een gegeneraliseerde angststoornis of allerlei complexe toestanden. En dat relateren ze eigenlijk aan de klachten. Dus je ziet bijvoorbeeld bij autorijden, zie je het heel vaak, dat mensen een autorijangst hebben.

[00:00:26] En dat ze iets in de auto zitten en plotseling een paniekaanval krijgen. Dat het lijf helemaal reageert en dat ze niet meer kunnen denken en functioneren en zoveel mogelijk ook aan de kant moeten gaan staan. En daarmee ook het lijf compleet uitputten. En dat kan zijn dat je dus zeg maar een ongeluk hebt gehad en dat je daarna autorijangst hebt. Dat kan, dat is een fobie of een angststoornis of whatever. Maar hij is er wel ook echt aan de hand. Je ziet het bijvoorbeeld bij spreekangsten.

[00:00:55] En mensen die normaal gewoon presentaties geven, vergaderingen leiden en plotseling dat niet meer durven en helemaal in paniek raken. En daarvoor groepen voor een zaal helemaal bleek worden en gaan zweten en niet meer uit hun woorden komen. Maar is het nou een paniekaanval? Is het nou een angststoornis, een fobie, een spreekangst? Of is het heel iets anders? Zo zijn er heel veel klachten die op angststoornissen, angsten, fobieën lijken.

[00:01:24] Die eigenlijk helemaal daar niks mee te maken hebben. Die wel dezelfde symptomen hebben, maar eigenlijk een heel andere oorzaak hebben. Dus heel veel fobieën. Fobie is eigenlijk een opkomend ding. Je ziet iets en meteen is die angst daar. Een angststoornis is eigenlijk meer dat je dingen in je hoofd haalt. Dat is spannend en moeilijk. En je gaat een soort spanning opbouwen. Daarna krijg je zeg maar die angstklachten.

[00:01:50] Maar wat er is nog iets anders, en deze podcast heeft natuurlijk niet voor niks burn-out te slim af. Dus je snapt hem al. Heel vaak is een burn-out de oorzaak van die angstklachten. Dan denk je, wacht eens eventjes. Hoe zit dat dan? Dat is eigenlijk heel simpel. Want in je systeem zeg maar, in een hoge energie is alles geweldig en leuk en fijn en prettig en makkelijk. En dan gaat het allemaal prima. Dan heb je ruimte, heb je overzicht. Er is niks aan de hand.

[00:02:20] En in een hele lage energie, dan ga je meer focussen op de dingen die... Ja, dat gaat automatisch, dat gaat bij jou ook zo. Dan ga je focussen op dingen die eng zijn, spannend zijn. Maar omdat je lijf eigenlijk een lagere energie is, is ook de weerstand. Het immuunsysteem is ook afgebroken, is ook verzwakt. Dus je krijgt makkelijke griepjes en verkoudheidjes en koortslippen. En dan je ogen allemaal van uitslagdingetjes en vlekken. Dat herken je waarschijnlijk wel.

[00:02:48] Of hartkloppingen of allerlei andere toestanden. Dat is één deel. Het andere deel is dat je ook ideeën, oude dingetjes van vroeger, zeg maar... waar je totaal geen last van hebt, plotseling naar de bovenaanopvlak te komen. En plotseling weer versterkt worden en uitgebouwd worden. Dat je plotseling zomaar angstklachten krijgt, paniekaanvallen krijgt. En verstoringen krijgt, heel zagrijnig gaat reageren. Je heel boos wordt, heel agressief wordt.

[00:03:14] Al die symptomen, zeg maar, die eigenlijk allemaal vrijkomen op het moment dat je gewoon uitgeput bent. Gewoon burn-out bent. En waarom weet ik het allemaal precies? Nou, het is niet zomaar. Ik ben natuurlijk nu de laatste tig jaar burn-out- en businesscoach. Maar ik heb daarvoor heel veel gewerkt met fobieën, angststoornissen, trauma's. En de fact is natuurlijk niet verdwenen. Dat gebruik je nog steeds binnen mijn burn-out- en businesscoaching.

[00:03:43] Maar ik ben niet meer specifiek een fobiecoach of een fobietherapeut of een traumacoach of een traumatherapeut. Zo noem ik me al heel lang niet meer. Dus ik ben burn-out- en businesscoach. Omdat eigenlijk de complexiteit, en dat is in jouw vak natuurlijk ook, je zoekt steeds meer de complexiteit op. Je wordt steeds beter, steeds meer ervaring. Dus je wilt ook wat complexere dingen hebben. En fobieën en angststoornissen zijn vergeleken met burn-out dan eventjes. Want het is nog steeds niet al vak apart.

[00:04:13] Want heel veel coaches, therapeuten, psychologen, die werken wel met fobieën en angst. Maar hebben daar helemaal geen verstand van. Maar goed, even een zijspoor. Het is best wel een vak. Maar vergelijk hem met burn-out-coaching. En met name bij nogal eigenwijze. Zal ik maar niet zeggen. Ik zal het woord niet gebruiken. Eigenwijze ondernemers. En die toch wel heel precies weten wat er aan de hand is en hoe het allemaal moet, zeg maar. Normaal. Dus die probeert ook in de coaching ook wel eens uit.

[00:04:41] Maar goed, dat moet ze niet met mij zijn. Want ik ben nogal een beetje senior. En nog niet een beetje. Dus mij krijgt ze niet meer gek. En dat spel tussen die complexiteit bij burn-out vind ik gewoon interessanter. Gewoon met mijn ervaring en mijn kennis en mijn achtergrond en alles op en eraan. En natuurlijk ben ik ervaringsdeskundig met angsten, met fobieën, met trauma's. Met burn-out natuurlijk ook. Met gezondheidsklachten, met de meest complexe toestanden.

[00:05:09] En vaak heb ik het wat complexer gehad, zeg maar, dan de meeste cliënten. Maar goed, daar maakt het me nu zo van uit. Maar dat maakt het voor mij makkelijker om vanuit mijn vak. Want enerzijds ben je natuurlijk ervaringsdeskundig. Maar anderzijds heb ik heel veel gedaan om te begrijpen wat er überhaupt aan de hand is. Opleidingen, cursussen, trainingen. Dus ik beheers een beetje alle theorieën, alle manieren. Die beheers ik. Maar vanuit eigen ervaring ook. Dus ik doe alleen trainingen en opleidingen, zeg maar, waarbij je ook aan jezelf werkt.

[00:05:40] Om te weten hoe het voelt als je iets, een interventie doet met een cliënt. Dus ik was natuurlijk makkelijk oefenmateriaal, want ik had al die klachten allemaal. Dus vanuit dat perspectief, zeg maar, ben ik eigenlijk gaan kijken van, oké, wat zijn nou die dingen? En wat vandaag echt specifiek over wil hebben, is eigenlijk van dat die angsten, die fobieën, zeg maar, die zitten vaak in je hoofd. Maar die voelen natuurlijk ook heel fysiek.

[00:06:08] Dus het is wel zo, maar een burn-out is heel iets anders. Dus een burn-out is, ja, natuurlijk, dat je hoofd wordt alsmaar aan de gang moet blijven. Dus die probeert zeg maar jou actief te houden en te moeten en te doen en te doen. Maar uiteindelijk is die burn-out een uitputting van je lijf. Dus je lijf is uitgeput, je weerstand is weg, je immuunsysteem is uitgeput, je energie is uitgeput, de accu is leeg. Op welke manier je het ook wilt uitleggen, daar ga ik heel veel andere afleveringen over in deze podcast.

[00:06:38] Dus luister er ook zeker naar. Wat je ziet is dat die lage klachten, zeg maar, die leiden dus tot die angsten en paniek aanvallen. En dan komt natuurlijk het verschil tussen een echte fobie en een angstwoordnis met een burn-out. Burn-out is eigenlijk, als je nou, zeg maar, stel je zou fobie en angsten opbouwen, zeg maar, en je gaat dan gewoon door en je gaat er overheen en je gaat nog verder overheen en nog verder overheen en nog verder overheen, dan raak je uiteindelijk ook wel burn-out.

[00:07:08] Dat is niet het enige pad om burn-out te raken, maar dat is een van de manieren om burn-out te raken. Dus wat je eigenlijk doet is, je gaat te ver door. Je wil te veel bewijzen, je wil te veel doorgaan, je wil te veel van jezelf vragen. Ja, nou, dat is allemaal wel logisch, dat hoor je overal ook, dit verhaal, dus dat is niet zo moeilijk. Maar je gaat dus te ver door, maar dat is wel de oorzaak waarom je die angstklachten hebt en op die paniek aanvallen blijft krijgen, waardoor je ook steeds weer terugvalt. Want daar ga ik nog even op terugkomen, let op.

[00:07:37] Want het is dus, je wilt, je bent moe, je bent uitgeput en pak even autorijden als voorbeeld, want heel veel cliënten hebben gewoon last van autorijangsten met burn-out klachten. Die kwamen eerst, dan kwamen ze met name in een fobietijdperk van mij, met autorijangst. En toen was er vrij snel duidelijk van, ja, maar dit is helemaal geen autorijangst, dit is een burn-out. Die autorijangst die gaat vanzelf werken als we die burn-out opgelost hebben. Nou, dan doe dat maar. Ja, lijkt me nog logisch.

[00:08:06] En ja, dus je wilt eigenlijk, je wilt dan, stel je autorijden, dat is een cruciaal ding voor veel mensen. En je wilt gewoon weer mobiel zijn, je wilt ergens naartoe kunnen. Ja, dan heb je toch vaak wel een auto nodig. Ja, dat is wel zo makkelijk. En dus, aan een gegeven moment dan denk ik, nou, ik ga het gewoon weer doen, ik ga het gewoon weer proberen. En dan ga je dus autorijden en dan rij je ergens en dan, pats, schiet er zo'n paniekaanval in je lijf. Nou ja, misschien heb je het meegemaakt. Het is niet heel gezellig, ook niet heel veilig.

[00:08:37] Dus dan probeer je, ah, het is vlug morgen ergens een parkeerplekje op te zoeken. En dan sta je daar te puffen en te heigen en te zweten en te doen. Maar wat gebeurt er dan eigenlijk? Je probeert, zeg maar, om die grens weer op te zoeken. Je wilt weer vooruit, je wilt weer verder. Want, kom op, zeg, de energie gaat wel weer. Ja, in je hoofd gaat het allemaal wel. Maar je lijf, dat gaat niet zo snel. Dat duurt wel langer voor het lijf herstel.

[00:09:04] Dus je moet eigenlijk accepteren dat je hoofd veel sneller vooruit wil dan je lijf. En je lijf is uitgeput. Dus dan ga je dat doen. Dan ga je over die grens heen. Je gaat hem opzoeken. Dan ga je er ook uiteraard weer overheen. Krijg je die paniekaanval. Maar dan, dan ben je minstens drie tot vier tot vijf dagen helemaal terug bij af. En hoe kan dat dan? Nou, dat komt dus omdat je immuunsysteem, je lijf, je herstelsysteem is gewoon uitgeput.

[00:09:33] Dus op het moment dat je een paniekaanval krijgt, normaal gesproken, zeg maar, als je topfit bent, krijg je paniekaanval. Er gebeurt iets gek, zeg maar, een overval of een ongeluk. Of dan valt hij zo'n vliegtuig neer of whatever. Of er gebeurt iets, zeg maar. Je krijgt een paniekaanval en dan... En dan ga je even een keer flink schudden, zeg maar. Trauma werken. Dan ga je flink schudden en dan pak je even een bakje koffie. En dan ga je even een eindje wandelen. En dan is het weer weg.

[00:10:00] Maar als je een burn-out bent, die lijf is uitgeput, duurt er gewoon heel lang. Drie, vier, vijf, zes dagen. En waarbij je helemaal teruggaat naar de basis. En dan herstelt het lijf langzaam van die adrenaline kick, die dopamine toestanden, al die chemicaliën. Lijf zijn allemaal weer eruit. En dan ga je weer opnieuw. En dan denk je, nou, het gaat wel weer. Ik ga weer proberen een auto te rijden. Nou, dat zou ik dan maar niet doen. In dat geval dat je denkt van, ja, maar ik wil toch vooruit? Dan moet je juist vertragen. Je moet juist vertragen.

[00:10:30] Je moet juist terug naar je lijf. Accepteren dat je lijf gewoon uitgeput is. En dat je hoofd nog verder wil. Je moet accepteren dat je daar naartoe moet. En daar kom je alleen niet uit. Dat heb ik al eens vaker uitgelegd hier. Luister nou eens een keer. Nou ja. Sorry, dan zou ik even het uitknippen dadelijk. Of niet? Maar luister naar je lijf in ieder geval. Je hoeft niet naar mij te luisteren. Luister naar je lijf. Ik zat eigenlijk hier ergens een video bij zetten. Misschien staat die er al. En dat gaat over een documentaire.

[00:11:00] Een aantal jaar terug was ik ook heel vaak actief met documentaires maken. En daar legt een oud cliënt van mij uit. Wat er zeg maar gebeurt in die aanloop. Waar vandaag deze video eigenlijk over ging. En dat je herkent van. Oh verrekt. Het is ook echt zo. Het is niet zomaar dat hij dat vertelt. Maar dan kun je ook in die video hier ergens eigenlijk. Kun je klikken. En dan kijk je daar. En dan krijg je gewoon een echt mens. Een ondernemer.

[00:11:30] Een directeur zeg maar. Die gewoon vertelt vanuit zijn eigen ervaring. Dit is wat er dus gebeurt. Je hebt niet in de gaten dat je een burn-out hebt. Je denkt dat je een angststoornis hebt. Je denkt dat je een paniek aanval hebt. Nee, je bent burn-out. En als je er hulp bij zoekt. Kijk even op mijn website. verheijdenconsult.nl En dan boek je een intake. En dan gaan we er samen naar kijken. Komt helemaal goed.